Menningar-Bakki * Viðhalda og efla þjóðlega menningararfleið til sjávar og sveita*
-------- Alþýðuhúsið á Eyrarbakka - Vinir alþýðunnar - Á undan sinni framtíð --- "Stærra í hugum okkar en við sjálfir gerum okkur grein fyrir" ---

13.10.2019 10:02

13. okt. 2019 - Skandali á Selfossi! Bókakaffið 13 ára!

 

 

 

 

 - 13. okt. 2019 -

Skandali á Selfossi! Bókakaffið 13 ára!

 

 

Í dag, sunnudaginn 13. október 2019, blæs Bókakaffið við Austurveg á Selfossi til afmælisfögnuðar, í tilefni 13 farsælla ára í rekstri.


Þar sem við erum nú komin á skandalaaldur er vel við hæfi að fá skáldahópinn Skandala til að fagna með okkur.



Fjölmörg ung og efnileg skáld tóku þátt í útgáfu fyrsta tímarits Skandala nú á vordögum.
 


Fram koma:


Ægir Þór Jähnke
Aldís Dagmar Erlingsdóttir
Tanja Rasmussen
Aðalsteinn Emil Aðalsteinsson
Harpa Rún Kristjánsdóttir

 


Við hefjum leika klukkan 17. og bjóðum kaffi og sæti meðan húsrúm leyfir.
 

Táningar á öllum aldri eru hvattir til að mæta!



Skráð af Menningar-Bakki.

13.10.2019 08:44

13. október 1987 - Kýr synti yfir Önundarfjörð

 

 

Séð frá Valþjófsdal og yfir til Flateyrar. Ljósm.: Björn Ingi Bjarnason.

 

 

 - 13. október 1987 -

Kýr synti yfir Önundarfjörð

 

 

Kýr synti yfir Önundarfjörð, frá Flateyri að Kirkjubóli í Valþjófsdal þann 13. október 1987.
 

 

Hún hafði verið leidd til slátrunar en reif sig lausa og lagðist til sunds. Kýrin hét Harpa en eftir afrekið var hún kölluð Sæunn.
 

 

Á sjómannadaginn árið eftir eignaðist hún kálf sem nefndur var Hafdís.



 

 

Sæunnarhaugur í Valþjófsdal hvar sundkýrin Sæunn er heygð.

Ljósm.: Björn Ingi Bjarnason.

 



Skráð af Menningar-Bakki

13.10.2019 08:38

Merkir Íslendingar - Hannes Stephensen

 


Hann­es Stephen­sen (1799 - 1856).

 

 

Merkir Íslendingar - Hannes Stephensen

 

 

Hann­es Stephen­sen fædd­ist 12. októ­ber 1799 á Hvann­eyri. For­eldr­ar hans voru Stefán Stephen­sen amt­maður og f.k.h., Marta María Hölter.

 

Hann­es varð stúd­ent frá Bessastaðaskóla 1818 og lauk guðfræðiprófi í Kaup­manna­höfn 1824. Hann varð prest­ur í Görðum á Akra­nesi 1825 og gegndi því embætti til æviloka. Hann bjó á Innra-Hólmi og síðar Ytra-Hólmi á Akra­nesi. Hann var pró­fast­ur í Borg­ar­f­irði frá 1832.

 

Hann­es var alþing­ismaður Borg­f­irðinga 1845-1856 og var for­seti Alþing­is 1855 og vara­for­seti 1849 og 1853. Hann var full­trúi á Þjóðfund­in­um 1851 og lét þar mikið til sín taka; þær sög­ur gengu að dönsku her­mönn­un­um sem Tram­pe greifi hafði til taks hefði verið sagt að ef fund­in­um yrði hleypt upp ætti að skjóta þrjá þing­menn fyrst: „Den hvi­de“ (þ.e. Jón Sig­urðsson), „Den halte“ (Jón Guðmunds­son) Og „Den tykke“ (séra Hann­es), og voru það mestu skör­ung­ar fund­ar­ins.

 

Kona Hann­es­ar var Þór­unn Magnús­dótt­ir, dótt­ir Magnús­ar Stephen­sen, og voru þau bræðrabörn. Þau áttu þrjú börn.

 

Hann­es lést 29. september 1856.



Skráð af Menningar-Bakki.

12.10.2019 20:05

12. október 1962 var kvikmyndin "79 af stöðinni" frumsýnd

 

 

 

 

 - 12. október 1962  - 

var kvikmyndin "79 af stöðinni" frumsýnd

 

Kvikmyndin 79 af stöðinni var frumsýnd í Háskólabíói og Austurbæjarbíói í Reykjavík þann 12. október 1962.

Hún var gerð eftir skáldsögu Indriða G. Þorsteinssonar. Kvikmyndahandritið skrifaði Guðlaugur Rósinkrans, þjóðleikhússtjóri, frá Tröð í Önundarfirði.

 

Titillag kvikmyndarinnar var "Vegir liggja til allra átta"  eftir Sigfús Halldórsson við texta Indriða G. Þorsteinssonar. Hin glæsilega útsetning lagsins er verk Dýrfirðingsins Jóns Sigurðssonar -bassa- fæddur að Söndum í Dýrafirði 14. mars 1932 og dáinn þann 30. apríl 2007.

 

Hér á slóðinni má heyra hina frábæru útsetningu Jóns Sigurðssonar á

Vegir liggja til allra átta.

https://www.youtube.com/watch?v=W6nEjeVz29M&list=RDW6nEjeVz29M


Vegir liggja til allra átta
enginn ræður för
hugur leitar hljóðra nátta
er hlógu orð á vör
og laufsins græna á garðsins trjám
og gleðiþyts í blænum.
Þá voru hjörtun heit og ör
og hamingja í okkar bænum.

Vegir liggja til allra átta
á þeim verða skil
margra er þrautin þungra nátta
að þjást og finna til
og bíða þess að byrti á ný
og bleikur morgun rísi.
Nú strýkur blærinn stafn og þil
stynjandi í garðsins hrisi. 



„Vegir liggja til allra átta (upphaflega „79 af stöðinni) er íslenskt dægurlag eftir Sigfús Halldórsson við texta eftir Indriða G. Þorsteinsson. Lagið var samið fyrir kvikmyndina 79 af stöðinni eftir samnefndri skáldsögu Indriða sem kom út 1955 og hafði notið mikilla vinsælda. Guðlaugur Rósinkranz Þjóðleikhússtjóri tók fljótlega að skrifa kvikmyndahandrit eftir sögunni og íslenska fyrirtækið Edda Film stóð að gerð myndarinnar sem var leikstýrt af danska leikstjóranum Erik Balling. Guðlaugur fékk Sigfús og Indriða til að semja lagið fyrir myndina. Samkvæmt Indriða hafði Guðlaugur fengið þá hugmynd að myndin yrði að hafa eftirminnilegt lag, líkt og myndirnar Casablanca og Brúin yfir Kwai. Jón Sigurðsson, tónlistarmaður, útsetti lagið og í einu atriði hennar sést Ellý Vilhjálms syngja það á balli á Hótel Borg. Í laginu er langt gítarmillispil sem Ólafur Gaukur Þórhallsson lék og sumir segja vera fyrsta gítarsóló íslenskrar tónlistarsögu.

Lagið varð umsvifalaust gríðarlega vinsælt. Það kom út á smáskífu ásamt laginu „Lítill fugl 1963, ári eftir að kvikmyndin var frumsýnd, undir heitinu „79 af stöðinni, en í síðari útgáfum var nafninu breytt í „Vegir liggja til allra átta. Þetta var önnur plata Ellýjar.



Skráð af Menningar-Bakki.

12.10.2019 08:32

Merkir Íslendingar - Páll Ísólfsson

 


Páll Ísólfsson (1893 - 1974).

 

 

Merkir Íslendingar - Páll Ísólfsson

 

 

Páll Ísólfsson (f. 12. október 1893 – d. 23. nóvember 1974) var íslenskt tónskáld, orgelleikari, píanóleikari, hljómsveitarstjóri og söngstjóri. Páll gegndi fjölda starfa og var einn helsti forystumaðurinn í íslenskum tónlistarmálum á 20. öld.


Páll fæddist í Símonarhúsi á Stokkseyri.

 

Til Reykjavíkur kom hann árið 1908 og lærði tónlist hjá Sigfúsi Einarssyni frá Eyrarbakka.

 

Hann lærði á orgel hjá Karl Straube í Leipzig (1913-18). Páll fór síðan til Parísar til frekara náms árið 1925 og nam þar hjá Joseph Bonnet.

 

Að því loknu hóf Páll störf við tónlist á Íslandi. Hann varð forystumaður í íslensku tónlistarlífi um áratugi og orgelsnillingur.

 

Páll var stjórnandi Lúðrasveitar Reykjavíkur frá 1924-1936 og skólastjóri Tónlistarskólans í Reykjavík 1930 til 1957.

 

Hann var organisti Fríkirkjunnar í Reykjavík 1926-1939 og síðan við dómkirkjuna í Reykjavík frá 1939-1967.

 



Listaverkið -Brennið þið vitar- í Menningarverstöðinni Hólmaröst á Stokkseyri.

 

 
 
 



Skráð af Menningar-Bakki.

11.10.2019 20:53

Anna Guðrún Bjarnardóttir - Fædd 14. apríl 1933 - Dáin 29. sept. 2019 - Minning

 

 

Anna Guðrún Bjarnardóttir (1933 - 2019).

 

 

-Anna Guðrún Bjarnardóttir -

 

Fædd  14. apríl 1933 - Dáin 29. sept. 2019 - Minning

 

 

Anna Guðrún Bjarn­ar­dótt­ir fædd­ist í Fag­ur­gerði á Sel­fossi 14. apríl 1933. Hún lést á Heil­brigðis­stofn­un Suður­lands 29. sept­em­ber 2019. For­eldr­ar henn­ar voru Anna Ei­ríks­dótt­ir frá Sand­haug­um í Bárðar­dal, f. 28.3. 1904, d. 22.9. 1980, og Björn Sig­ur­bjarn­ar­son frá Hring­veri á Tjör­nesi, f. 8.5. 1891, d. 3.3. 1969. Systkini Önnu Guðrún­ar eru Björn, Al­dís, Sturla,Valtýr og Bald­ur, eru þau öll lát­in.

 

Anna Guðrún gift­ist 27.11. 1954 Herði Sig­ur­gríms­syni frá Holti í Stokks­eyr­ar­hreppi, f. 29.6. 1924, d. 9.6. 2011, for­eldr­ar hans voru Unn­ur Jóns­dótt­ir, f. á Íshóli í Bárðar­dal 6.1. 1895, d. 4.4. 1973, og Sig­ur­grím­ur Jóns­son, f. í Holti 5.6. 1896, d. 17.1. 1981.

 

Börn Önnu Guðrún­ar og Harðar eru:
 1) Jó­hanna Sig­ríður, f. 1.11. 1955, m. Már Ólafs­son, f. 11.1. 1953, börn þeirra a) Magnús, f. 1977, m.Vig­dís Unn­ur Páls­dótt­ir, f. 1975, dæt­ur þeirra Ásdís María og Iðunn Freyja, b) Ólaf­ur Árni, f. 1979, barn­s­móðir hans Erna Björk Bald­urs­dótt­ir, f. 1979, son­ur þeirra er Árni Már, sam­býl­is­kona Ólafs er Jón­ína Ósk Ing­ólfs­dótt­ir, f. 1979, henn­ar dótt­ir Hjör­dís Inga Atla­dótt­ir, f. 1997, c) Þór­anna, f. 1983, d) Hörður, f. 1989, m. Ey­dís Helga Garðars­dótt­ir, f. 1989, þeirra börn Máni Snær og Sunna Dís.

2) Unn­ur, f. 26.7. 1957, d. 16.7. 1986, sam­býl­ismaður Sig­urður Jóns­son, f. 28.2. 1954, þeirra dæt­ur a) Anna Guðrún, f. 1983, sam­býl­ismaður Sig­urður Svan­ur Páls­son, f. 1982, þeirra dæt­ur Unn­ur Birna og Harpa Krist­ín, b) Sig­ríður, f. 1985, sam­býl­ismaður Robert Randall, f. 1969, þeirra dótt­ir Freyja Björk.

3) Björn, f. 1.10. 1959, m. Elín María Karls­dótt­ir, f. 17.9. 1958, þau slitu sam­vist­um 2016. Þeirra börn a) Hörður Gunn­ar, f. 1981, m. Eyrún Guðmunds­dótt­ir, f. 1987, þeirra börn Hekla Björg og Kári Björn, b) Hanna Siv, f. 1984, sam­býl­ismaður Ólaf­ur Már Ólafs­son, f. 1980, þeirra börn Thelma Eir, Alm­ar Elí og Elín Eik. c) Karl Magnús, f. 1987, sam­býl­is­kona Elísa­bet Heiður Jó­hann­es­dótt­ir, f. 1986, þeirra börn Valey María og Hörður Flóki, d) Unn­ar Freyr, f. 1998, unn­usta Anna Schlechter, f. 1997, e) Bald­ur Þór, f. 1998.

4) Anna Harðardótt­ir, f. 3.2. 1964, m. Sig­urður Krist­ins­son, f. 17.12. 1964, þeirra börn a) Elín, f. 1984, sam­býl­ismaður Omar Khaled Hamed, f. 1984, b) Lára, f. 1988, sam­býl­ismaður Roberto Luigi Pagani, f. 1990, c) Atli, f. 1992, sam­býl­is­kona Hulda María Gunn­ars­dótt­ir, f. 1988. 5) Sig­urður, f. 26.9. 1967, m. Manon Lamér­is, f. 11.1. 1973, þeirra son­ur er Nik, barn­s­móðir Sig­urðar er Viðja Hrund Hreggviðsdótt­ir, f. 1976, þeirra dótt­ir er Hjör­dís Björg, f. 1996, unnusti Hrafn­kell Úlfur Úlfars­son, f. 1994.

 

Anna Guðrún var alin upp hjá móður­syst­ur sinni, Jó­hönnu Sig­ríði Ei­ríks­dótt­ur ljós­móður, og manni henn­ar Sig­urði I. Sig­urðssyni í Dverga­stein­um á Stokks­eyri. Hún hlaut sína barna­skóla­mennt­un á Stokks­eyri, stundaði nám við Héraðsskól­ann á Laug­ar­vatni og út­skrifaðist úr Hús­mæðraskóla Reykja­vík­ur 1953. Á yngri árum sín­um vann Anna Guðrún í Kaup­fé­lagi Árnes­inga á Stokks­eyri. Árið 1955 stofnuðu Anna Guðrún og Hörður fé­lags­bú í Holti ásamt for­eldr­um Harðar og bræðrum hans Jóni og Vern­h­arði og þeirra mök­um.

 

Anna Guðrún var í Kirkju­kór Stokks­eyr­ar­kirkju, Búnaðarfé­lagi Stokks­eyr­ar­hrepps, Kven­fé­lagi Stokks­eyr­ar og tók virk­an þátt í starfi eldri borg­ara fram á síðasta ár. Anna Guðrún bjó í Holti til æviloka.

 

Anna Guðrún var jarðsung­in frá Stokks­eyr­ar­kirkju í dag, 11. októ­ber 2019.


_____________________________________________________________________________



Minningarorð Jónu Ásmundsdóttir



Það var árið 1960 sem við Didda urðum svil­kon­ur og ég flutti niður að Holti inn í stóra húsið. Þar bjuggu þá fyr­ir Didda og Haddi með þrjú elstu börn­in og tengda­for­eldr­ar okk­ar, þau Sig­ur­grím­ur og Unn­ur.

 

Í ný­byggðu húsi við hliðina bjuggu svo Gyða og Venni. Það var vel tekið á móti mér og mér leið vel í fé­lags­skap kvenn­anna í Holti. Viðmót Diddu var hlý­legt og glaðlegt, en hún var ein­stak­lega vel gerð mann­eskja. Geðgóð svo ekki man ég eft­ir að heyra hana hvessa sig við börn eða dýr og aldrei lét hún orð falla í reiði. Hún gat þó verið föst fyr­ir ef því var að skipta og lét ekki vaða yfir sig.

 

Fyrstu sex árin bjugg­um við hvor á sinni hæðinni í stóra hús­inu. Ég hafði stofu og eld­hús uppi til yf­ir­ráða en Didda bjó á neðri hæðinni. Það var ósjald­an sem þær kölluðu í mig, að koma niður í kaffi, Didda og Unn­ur tengda­móðir okk­ar, og þannig hófst mín kaffi­drykkja, með mola­sykri og mik­illi mjólk í eld­hús­inu hjá Diddu.

 

Í 35 ár bjugg­um við í fé­lags­búi þess­ar þrjár fjöl­skyld­ur og féll sjald­an skuggi á sam­starfið. Sam­an ólum við upp 16 börn sem fædd­ust á næst­um 20 ára tíma­bili. Við stóðum í hús- og fjós­bygg­ing­um sam­an og sum­ar eft­ir sum­ar voru smiðir eða vinnu­menn í fæði hjá okk­ur til skipt­is. Þó við tækj­um ekki þátt í úti­verk­um að ráði fyrr en börn­in voru öll far­in að heim­an, var nóg að gera á stór­um heim­il­um.

 

Eft­ir að við Nonni flutt­um upp á Sel­foss komu þau Didda og Haddi oft við og eft­ir að bræðurn­ir voru falln­ir frá héld­um við Didda og Gyða miklu sam­bandi og höf­um stutt hvor aðra til þessa dags. Frá­fall Diddu er því stórt skarð og miss­ir fyr­ir okk­ur hinar og er henn­ar sárt saknað.

 

Jóna Ásmunds­dótt­ir.
 



Morgunblaðið föstudagurinn 11. október 2019.


 


Holtshjónin Anna Guðrún Bjarnardóttir  og Hörður Sigurgrímsson á Brygghuhátíð

á Stokkseyri. Ljósm.: BIB

 

 


 

 
 

Skráð af Menningar-Bakki.

10.10.2019 19:54

10. október 1899 - Þrír menn farast á Dýrafirði

 

 

Minnisvarði á Bessastöðum í Dýrafirði um þennan atburð

og mennina sem fórust. Ljósm.: BIB

 

 

-10. október 1899 -

Þrír menn farast á Dýrafirði

 

 

Þrír Vestfirðingar/Dýrfirðingar fórust en sýslumaður Ísfirðinga, Hannes Hafstein, og tveir aðrir björguðust þegar bátur þeirra lagðist á hliðina fram af Haukadal í Dýrafirði.



Þeir voru að reyna að komast um borð í enskan togara sem var að ólöglegum veiðum á Dýrafirði. 
 



Skráð af Menningar-Bakki

 

10.10.2019 06:31

| Fjörustígur milli Eyrarbakka og Stokkseyrar formlega vígður

 

 

 

 

Fjörustígur

milli Eyrarbakka og Stokkseyrar formlega vígður

 

 

Í gær, miðvikudaginn 9. október 2019,  var „Fjörustígurinn“ milli Eyrarbakka og Stokkseyrar vígður formlega.

 

Tómas Ellert Tómasson, formaður eigna- og veitunefndar og Eyþór Arnalds, fyrrverandi formaður bæjarráðs Árborgaropnuðu stíginn formlega með því að klippa á borða ásamt Gísla Halldóri Halldórssyni, bæjarstjóra og starfsmönnum og börnum af unglingastigi Barnaskólans á Eyrarbakka og Stokkseyrar.

 

Fjörustígurinn er nú fullbúinn en klárað var að malbika síðasta hluta stígsins í haust og því geta íbúar og gestir farið á milli byggðarkjarnanna á auðveldan hátt eftir malbikuðum stíg og er það von sveitarfélagsins að hann nýtist sem flestum. 


 




Af www.arborg.is

 


Morgunblaðið 10. október 2019.




Skráð af Menningar-Bakki

07.10.2019 20:04

Síra Gunnar Björnsson minnist 75 ára afmælis með þrennum ókeypis tónleikum

 


Síra Gunnar Björnsson spilaði í kapellunni

á Hrafnseyri við Arnarfjörð fyrir nokkrum árum.

 

 

Síra Gunnar Björnsson

minnist 75 ára afmælis

með þrennum ókeypis tónleikum

 

 

Í tilefni af 75 ára afmæli síra Gunnars Björnssonar 15. október 2019 heldur hann þrenna tónleika.  Afmælisbarnið leikur á celló, en meðleikarar á píanó verða þau Agnes Löve og Haukur Guðlaugsson.



Hinir fyrstu verða Í Forsæti í Flóahreppi þriðjudaginn 15. okt. kl. 21,00.

 

Þeir verða svo endurteknir, ef Guð lofar, í Fríkirkjunni í Reykjavík sunnudaginn 20. október kl. 17,00 og á Grund við Hringbraut í Reykjavík þriðjudaginn 22. október kl. 16,30.



Aðgangur er ókeypis og allir velkomnir.



Skráð af Menningar-Bakki.

06.10.2019 09:45

Íslenskt sauðfé að fornu og nýju

 

 

 

 

Íslenskt sauðfé að fornu og nýju

 

 

Íslenska sauðkindin er harðger, úrræðagóð og ævintýragjörn, það vita allir sem hana þekkja. Í nýrri bók Guðjóns Ragnars Jónssonar og Aðalsteins Eyþórssonar sem kallast Kindasögur eru rifjaðar upp sögur af íslenskum kindum að fornu og nýju, afrekum þeirra, uppátækjum og viðureignum við óblíða náttúru og kappsfulla smala.

 

Í bókinni kynnumst við meðal annars Herdísarvíkur-Surtlu, Eyvindarmúla-Flekku, villifé í Tálkna, hrútnum Hösmaga í Drangey og forystusauðnum Eitli.

 

Útgefandi er Bókaútgáfan Sæmundur á Selfossi.

 

Í eftirfarandi texta grípum við niður í sögu af HerdísarvíkurSurtlu. 

 

Herdísarvíkur-Surtla

 

„Veturinn 1951 til 1952 var frekar snjóþungur. Hugðu menn þá gott til glóðarinnar að ná Surtlu því vel ætti að sjást til svartrar kindar á hvítri hjarnbreiðunni. Um veturinn var því farinn sérstakur leiðangur til að handsama hana. Ekki tókst það fremur en áður en þó náðist lambið í þessari ferð með hjálp hunda. Á útmánuðum var þess enn freistað að ná Surtlu. Í þann leiðangur fór Sæmundur Eyjólfsson, bóndi á Þurá í Ölfusi, við annan mann.

 

Um þá viðureign sagði hann í viðtali við Morgunblaðið: 

 

Við fundum hana og ég vildi setja hundinn strax á hana því ég var viss um að það væri eina leiðin til að ná henni. Sá sem var með mér vildi ekki fara þannig að henni strax. Ekki hafði Surtla lengi haft vitneskju um okkur þegar hún tók á sprett undan okkur og það get ég svarið að ég hef aldrei séð neina skepnu hlaupa eins og hana. Hún hreinlega kom tæpast við jörðina og víst er það þurfti fótfráan mann til að fylgja henni eftir. Við misstum Surtlu í þetta skiptið.

 

Sumarið 1952 var allt gert til að ná Surtlu, lifandi eða dauðri, enda styttist nú óðum í að nýtt fé frá ósýktum landshlutum yrði flutt á svæðið. Gekk það svo langt að fengin var meistaraskytta frá varnarliðinu á Keflavíkurflugvelli til að reyna að skjóta ána. Lá skotmaðurinn við í tjaldi í fjalllendinu ofan við Herdísarvík og beið færis, en allt kom fyrir ekki. Sagan segir að hann hafi ekki hleypt af einu einasta skoti í hálfan mánuð því aldrei komst hann í færi við hina ljónstyggu og fótfráu Surtlu. Að hálfum mánuði liðnum á hann að hafa skotið á vörðu, svona til þess að sjá hvort vopnin virkuðu ekki, en í sömu mund skaust Surtla fram undan vörðunni og var óðara horfin sjónum. Þá gafst bandaríski byssumaðurinn upp og frábað sér frekari viðskipti við íslenskt sauðfé.“ 



Bændablaðið 26. september 2019.



Skráð af Menningar-Bakki.